ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΠΟΥ ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΑΝ: Η "Σφαγή του Μονάχου"

Θάνος Κοφινάς

Γράφει:
Θάνος Κοφινάς

Οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 1972 βάφτηκαν με το αίμα έντεκα αθλητών της ομάδας του Ισραήλ και όχι μόνο...


Οι Ολυμπιακοί αγώνες του Μονάχου το 1972, ήταν η μεγάλη ευκαιρία που δινόταν στη Δυτική Γερμανία να δείξει σε όλο τον κόσμο πως δεν είχε καμία σχέση με τη χώρα που 32 χρόνια πρίν αιματοκύλησε την Ευρώπη. Δαπανήθηκαν τεράστια ποσά για να χτιστούν άρτιες αθλητικές εγκαταστάσεις και ο ενθουσιασμός που επικρατούσε ήταν μεγάλος. Δεν είχαν υπολογίσει όμως την τρομοκρατία. Το όνειρο μέσα σε μια ημέρα μετατράπηκε σε εφιάλτη.

Στους Ολυμπιακούς Αγώνες που διεξήχθησαν στο Βερολίνο το 1936, η προπαγάνδα και ο εκφοβισμός ήταν τα κύρια στοιχεία που επικρατούσαν στους αγώνες. Και πως μπορούσε να είναι αλλιώς αφού οι Ναζί είχαν μιας πρώτης τάξεως ευκαιρία να προβάλουν τη «μεγάλη» τους ιδέα. 36 χρόνια μετά και με τους αγώνες να επιστρέφουν σε γερμανικό έδαφος, επιβαλλόταν όλα να είναι διαφορετικά.

Οι διοργανωτές, στην προσπάθεια τους να αποτινάξουν από πάνω τους τη «ρετσινιά» που κληρονόμησαν από την προηγούμενη γενιά, θέλησαν να οργανώσουν του «ανέμελους αγώνες» όπως τους διαφήμιζαν. Σαν ιδέα ήταν περίφημη. Στην πράξη όμως αποδείχθηκε ολέθρια.

Στην προσπάθεια να περιοριστούν οι μνήμες του παρελθόντος που ήθελε οπλισμένους ένστολους σε όλους τους χώρους των αγώνων, οι διοργανωτές έφτασαν στο άλλο άκρο παραμελώντας σχεδόν τελείως τα μέτρα ασφαλείας που επιβάλλεται να παίρνονται σε τέτοιες περιπτώσεις. Το περίεργο είναι, πως κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας των αγώνων, είχαν ζητήσει από ειδικούς τη δημιουργία σεναρίων για ενδεχόμενα τρομοκρατικά χτυπήματα. Τα σενάρια αυτά ήταν 26 τον αριθμό. Το αξιοπρόσεκτο εδώ είναι, πως το σενάριο νο 21 προέβλεπε την εισβολή Παλαιστινίων τρομοκρατών στο Ολυμπιακό χωριό με σκοπό να κρατήσουν ομήρους από την Ισραηλινή αποστολή για να απαιτήσουν την απελευθέρωση συμπατριωτών τους που κρατούνταν σε φυλακές του Ισραήλ.

Κανένα από αυτά τα σενάρια δεν έπεισε τους διοργανωτές να αυξήσουν τα μέτρα ασφαλείας των αγώνων. Το δόγμα των «ανέμελων Ολυμπιακών» δεν έπρεπε να αλλάξει. Τα κενά ασφαλείας ήταν τεράστια. Κάποιοι το ήξεραν και το εκμεταλεύτηκαν στο έπακρο.

munichroom

Ο «Μαύρος Σεπτέμβρης»

Η παλαιστινιακή τρομοκρατική οργάνωση «Μαύρος Σεπτέμβρης» δημιουργήθηκε μετά το διωγμό και τη δολοφονία χιλιάδων παλαιστινίων από την Ιορδανία τον Σεπτέμβριο του 1970. Στόχος της οργάνωσης ήταν η εκδίκηση απέναντι στο Βασιλιά της Ιορδανίας Χουσεΐν και το στρατό του, που ευθύνονταν για το θάνατο χιλιάδων παλαιστινίων αμάχων. Δεν είχε δώσει ποτέ δείγματα πως εναντιονόταν στο Ισραήλ. Ήταν στην ουσία μια οργάνωση η οποία δρούσε τοπικά χωρίς να έχει αναπτύξει διεθνή δράση. Όταν όμως το αποφάσισαν σόκαραν όλο τον κόσμο.

municholympicvillage

Η «σφαγή του Μονάχου»

Στο ολυμπιακό χωριό όλα ήταν χαλαρά, σε τέτοιο σημείο που όποιος ήθελε έμπαινε και έβγαινε ότι ώρα ήθελε. Στις 5 Σεπτέμβρη 1972, στις 4.30 τα ξημερώματα, 8 ένοπλοι εισέβαλαν στο χώρο και κατευθήνθηκαν στα δωμάτια όπου κοιμόνταν οι αθλητές από το Ισραήλ. Στις συμπλοκές που ακολούθησαν 2 αθλητές έπεσαν νεκροί ενώ αρκετοί ήταν αυτοί που κατάφεραν να γλυτώσουν πηδώντας από τα παράθυρα των δωματίων τους. Τελικά 9 άνθρωποι κρατήθηκαν όμηροι.

Αφού είχε εδραιωθεί η κατάσταση και σήμανε συναγερμός, οι τρομοκράτες πέταξαν από το μπαλκόνι ένα χαρτί με τα αιτήματά τους. Ζητούσαν την άμεση απελευθέρωση 234 συντρόφων τους που κρατούνταν σε ισραηλινές φυλακές καθώς και 2 που βρίσκονταν σε φυλακισμένοι στη Γερμανία.

terrorbalkony

Οι διαπραγματεύσεις ήταν σκληρές και κράτησαν πολλές ώρες. Οι τρομοκράτες επέμεναν στα αιτήματα τους. Το Ισραήλ δε συζητούσε το ενδεχόμενο απελευθέρωσης των φυλακισμένων Παλαιστίνιων. Επικεφαλής των διαπραγματεύσεων από την πλευρά των Γερμανών, ήταν ο ίδιος ο υπουργός εσωτερικών της Δ. Γερμανίας Χανς Ντίτριχ Γκένσερ. Αργά το απόγευμα συμφωνήθηκε η μεταφορά των τρομοκρατών και των ομήρων σε στρατιωτικό αεροδρόμιο που βρισκόταν κοντά στο Ολυμπιακό χωριό.

Η συμφωνία προέβλεπε την επιβίβαση τρομοκρατών και ομήρων σε στρατιωτικά ελικόπτερα με τα οποία θα μεταφέρονταν σε τόπο που θα διάλεγαν οι τρομοκράτες (πιθανόν στο Λίβανο). Ο σκοπός της αστυνομίας ήταν να προβεί σε επιχείρηση εξουδετέρωσης των τρομοκρατών και η απελευθέρωση των ομήρων στο αεροδρόμιο.

Η απειρία όμως της γερμανικής αστυνομίας την οδήγησε σε λάθος χειρισμούς με αποτέλεσμα το σχέδιο να γίνει αντιληπτό. Ακολούθησε σφοδρή μάχη μέσα στο αεροδρόμιο με τραγικό απολογισμό. Και οι 9 αθλητές έπεσαν νεκροί από τα πυρά. Επίσης σκοτώθηκαν οι 6 από τους 8 τρομοκράτες καθώς και 2 αστυνομικοί. Οι 2 τρομοκράτες που επέζησαν κατάφεραν να διαφύγουν. Ήταν μια τεράστια αποτυχία με τραγικά αποτελέσματα.

munichhelikopter

Η αντίδραση της ΔΟΕ και του Ισραήλ

Ενώ η υπόθεση βρισκόταν ακόμα στο στάδιο των διαπραγματεύσεων, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή αποφάσισε την αναβολή των αγωνισμάτων που ήταν προγραμματισμένο να διεξαχθούν το απόγευμα της 5ης Σεπτεμβρίου. Με το πέρας της επιχείρησης και την τραγική κατάληξη που είχε, υπήρχαν σκέψεις ακόμα και για ματαίωση των αγώνων. Τελικά επικράτησε η άποψη πως έπρεπε να συνεχιστούν.

Μετά από διακοπή μιας ημέρας σε ένδειξη πένθους, οι αγώνες άρχισαν πάλι, με τη σύμφωνη γνώμη της ΔΟΕ αλλά και της ισραηλινής κυβέρνησης. Με μια επικήδεια τελετή για τα θύματα, που διεξήχθη στο Ολυμπιακό στάδιο του Μονάχου παρουσία 80.000 θεατών, έγινε η επανέναρξη των αγώνων. Ο αρχικός ενθουσιασμός όπως ήταν φυσικό είχε εξαφανιστεί και τη θέση του είχε παρει η αμηχανία και η θλίψη.

munichdeadathletes

Μερικές ημέρες μετά το τραγικό συμβάν, η τότε πρωθυπουργός του Ισραήλ Γκόλντα Μέιρ έδωσε εντολή στις μυστικές υπηρεσίες της χώρας της (Mossad), να εξαπολύσουν ανθρωποκυνηγητό σε όλο τον κόσμο για την ανεύρεση των 2 τρομοκρατών που κατάφεραν να ξεφύγουν και να τους δολοφονήσουν.