Ποια σχέση έχει το τραγούδι "Dance me to the end of love" με τους Ναζί;

Θάνος Κοφινάς

Γράφει:
Θάνος Κοφινάς

Το "Dance me to the end of love", είναι ένα από τα πιο ερωτικά τραγούδια στην ιστορία. Με μια διαφορά! Δεν γράφτηκε με αφορμή τον έρωτα αλλά μια βάρβαρη πρακτική των Ναζί.


«Dance me to your beauty with a burning violin», ένας στίχος που εκατομμύρια ερωτευμένοι έχουν αφιερώσει στο ταίρι τους. Το τραγούδι «Dance me to the end of love» του Leonard Kohen, θεωρείται ένα από τα πιο ερωτικά στην ιστορία της μουσικής. Όμως η αφορμή για να γραφτεί δεν ήταν ο έρωτας, αλλά μια βάρβαρη πρακτική που εφάρμοζαν οι Ναζί στα στρατόπεδα συγκέντρωσης ενάντια στους μελλοθάνατους.

Το να χωρέσουν στην ίδια πρόταση η «βαρβαρότητα» με τη μουσική, προϋποθέτει απίστευτη διαστροφή. Αυτή περίσσευε στους Ναζί, πόσω μάλλον σε όσους υπηρετούσαν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης κατά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι «βάρβαρ(ι)οι» κατόρθωσαν να συνδέσουν μια από τις ομορφότερες εκφράσεις της ανθρώπινης ψυχής όπως είναι η μουσική, με ένα από τα μεγλύτερα και ειδεχθέστερα εγκλήματα που γνώρισε ο κόσμος μας. Υποχρέωναν τους κρατουμένους που είχαν μουσικές γνώσεις, να παίζουν κλασσικά κομμάτια την ώρα που οι συγκρατούμενοί τους οδηγούνταν στα κρεματόρια.

1aorch

Οι ιστορίες από αυτή την φρικτή πρακτική, ενέπνευσαν τον Καναδό, εβραϊκής καταγωγής, μουσικό Λέοναρντ Κοέν, να συνθέσει ένα κομμάτι αλληγορικό. Ένα τραγούδι που οι περισσότεροι το θεωρούν ερωτικό, όμως πίσω από τους «γλυκούς» του στίχους ξεδιπλώνεται άλλη μια πτυχή μιας μεγάλης τραγωδίας.

Ας αφήσουμε όμως τον ίδιο τον καλλιτέχνη να μιλήσει για αυτό:

«Είναι παράξενος ο τρόπος που γεννιέται ένα τραγούδι, κάθε τραγούδι έχει κάποιου είδους σπόρο, που κάποιος βάζει στο χέρι σου ή ο ίδιος ο κόσμος βάζει στο χέρι σου, και γι’ αυτό η διαδικασία είναι τόσο μυστήρια για το πώς γράφεται ένα τραγούδι. Όμως το συγκεκριμένο ήρθε για μένα απλά επειδή γνώριζα ή άκουγα ότι δίπλα στα κρεματόρια, σε κάποια στρατόπεδα θανάτου υπήρχε μία ομάδα μουσικών, που αποτελούνταν από ένα κουαρτέτο εγχόρδων, οι οποίοι υποχρεώνονταν να παίζουν κάθε φορά που εξελισσόταν η διαδικασία αυτής της φρίκης.

Και αυτούς τους ανθρώπους που έπαιζαν, τους περίμενε η ίδια τρομακτική μοίρα. Και υποχρεώνονταν να παίζουν κλασική μουσική, την ώρα που οι συγκρατούμενοί τους θανατώνονταν και καίγονταν. Αυτή η μουσική λοιπόν το “χόρεψέ με στην ομορφιά σου με ένα φλεγόμενο βιολί” εννοεί συμβολικά σαν ομορφιά το τέλος της ύπαρξης, και το στοιχείο του πάθους που διέπει κάθε ολοκλήρωση. Όμως αυτή είναι η ίδια γλώσσα που χρησιμοποιούμε για την απόλυτη παράδοση στον αγαπημένο ή στην αγαπημένη μας, έτσι ώστε σ’ ένα τραγούδι να μην είναι σημαντικό εντέλει να γνωρίζει κανείς την απαρχή της γένεσής του, γιατί εάν και η ίδια η γλώσσα προέρχεται απ’ αυτή την γενεσιουργό πηγή πάθους, μπορεί να αγκαλιάσει οποιαδήποτε παθιασμένη ενέργεια».